الزام به تأدیه ثمن معامله یا قرارداد

معمولاً طرفین قرارداد بیع، پس از توافق در مورد موضوعات اصلی و پرداخت بخشی از ثمن معامله، شرایطی را معین می‌کنند که هر طرف موظف به انجام و ایفای آن شود؛ مثلاً، در قرارداد تعیین می‌کنند که فروشنده، پس از انجام تشریفات اداری انتقال، در زمان مشخص در دفترخانه‌ای معین حاضر شده و انتقال را ثبت کند. یا مثلاً تعیین می‌کنند که مبیع در تاریخ مشخص‌ شده، به خریدار تحویل داده شود.
در اکثر مواقع طرفین قراردادها برای عدم انجام تعهدات، مبلغی را به‌صورت روزانه، ماهانه یا … مشخص می‌کنند که در واقع تراضی طرفین راجع به خسارت ناشی از عدم اجرای تعهد است؛ اما اگر در خصوص خسارت تأخیر در تأدیه توافقی موجود نباشد، پس از درخواست ذی‌حق، دادگاه می‌تواند نسبت به آن رأی صادر کند.