ابطال یا فسخ قرارداد

در لغت، فسخ به معنی: نقص، زایل شدن، تباه کردن و شکستن آمده است.
فسخ که به آن انحلال ارادی قرارداد گفته می‌شود در اصطلاح حقوقی عبارت است از پایان دادن حقوقی به قرارداد به‌وسیله یکی از دو طرف قرارداد یا شخص ثالث.

مبنای فسخ

مبنای فسخ قراردادها ممکن است متفاوت باشد؛ یعنی فسخ قرارداد ممکن است یا به‌وسیله حکم مستقیم قانون به وجود آمده باشد و این حق برای یکی از طرفین، هر دو و یا شخص ثالث باشد یا به‌وسیله توافق طرفین ایجادشده باشد
عقد بیع در ماده ۳۳۸ قانون مدنی این‌چنین تعریف‌شده: (عقد بیع عبارت است از تملیک عین به‌عوض معلوم)
یعنی با اعلام خواست و اراده طرفین که به آن قبول (برای خریدار) و ایجاب (برای فروشنده) گفته می‌شود، پس از توافق بایع و مشتری در مالی که موضوع قرارداد است معامله انجام و بیع واقع می‌شود و مشتری مالک مبیع و بایع مالک ثمن می‌شود.
به‌این‌ترتیب، در عقد بیع، مشتری به تأدیه ثمن ملزم می‌شود و بایع به مبیع تسلیم می‌شود.
به قراردادی که در ارتباط با عقد بیع و شرایط آن بین طرفین نوشته می‌شود (مبایعه‌نامه) میگویند.
در قانون شرایطی برای صحت هر معامله ازجمله عقد بیع در نظر گرفته‌شده است که در صور نبود شرایط اساسی، مبایعه‌نامه باطل می‌شود.
در بسیاری از مواقع ثابت کردن شرایط ابطال معامله نزد دادگاه پیچیدگی‌های بسیاری دارد که ریزبینی و دخالت افراد متخصص را می‌طلبد.
در بعضی موارد هم امکان فسخ برای یکی از طرفین ایجاد می‌شود. نحوه‌ی استفاده از حق فسخ و تفاوت این حق با انفساخ قرارداد، به راهنمایی دقیق وکلا نیاز دارد.

شرایط فسخ

قصد: فسخ کننده باید تصمیم به انحلال قرارداد داشته باشد.
رضا: فسخ کننده باید به فسخ معامله راضی باشد و اگر با اکراه چنین کرد، فسخ اعتبار حقوقی ندارد.
اهلیت: شخصی که قصد فسخ قرارداد را دارد باید اهلیت این کار را ازنظر عقل و سن داشته باشد.